Papa 14. Leo, Lihtenştayn Prensesi Gisela Bergmann’ı Vatikan Ekonomi Konseyi üyeliğine getirdi. Finans alanında deneyimli iki kadının konseye atanması, kadınların Katolik Kilisesi’nin üst düzey idari görevlerinde daha fazla yer almasını sağlayan dönüşümün devamı olarak değerlendirildi.
Uzmanlar ve kardinallerden oluşan konsey, Vatikan’ın mali faaliyetlerini gözetmenin yanı sıra yıllık bütçenin onaylanmasında da görev alıyor. Bergmann’ın konseye katılmasıyla, Katolik Kilisesi’nin üst düzey idari pozisyonlarını kadınlara açma politikasında yeni bir adım atılmış oldu.
Kraliyet ailesinin servetini yönetiyor
Hanedan geçmişi 1136’ya kadar uzanan Lihtenştayn’dan gelen Bergmann, ülkenin kraliyet ailesine ait servet yönetimi şirketi Industrie-und Finanzkontor’un yöneticiliğini yapıyor.
Şirket, ailelerin mal varlıklarının korunması, büyütülmesi ve sonraki kuşaklara aktarılması alanlarında faaliyet gösteriyor. Bergmann da daha önce yaptığı açıklamalarda servet ve aile kavramlarını birlikte ele aldıklarını, mali planlarını kısa vadeli kazançlardan ziyade kuşaklar boyunca devam edecek bir perspektifle hazırladıklarını belirtmişti.
Bu yaklaşımın, kararlarını haftalar veya yıllar yerine çok daha uzun dönemleri dikkate alarak alan Vatikan’ın yönetim anlayışıyla örtüştüğü değerlendiriliyor.
Bergmann, aile şirketindeki görevinin yanı sıra Londra merkezli yatırım bankası Hannam & Partners’ta da çalıştı. Finans yöneticisi ayrıca, daha sonra adını Perpetua Resources Corp olarak değiştiren Kanada merkezli altın madenciliği geliştirme şirketi Midas Gold Corp’ta görev yaptı.
Konseye bir kadın yönetici daha atandı
Papa 14. Leo, Bergmann ile birlikte İtalyan finans yöneticisi Elena Principato-Wettstein’ı da Ekonomi Konseyi’ne atadı.
39 yaşındaki Principato-Wettstein, İsviçre merkezli bankacılık kuruluşu UBS’te yönetici direktör olarak görev yapıyor. İki kadın yönetici, Vatikan’ın yıllık bütçesinin incelenmesi ve onaylanması süreçlerinde söz sahibi olacak.
Katolik haber sitesi The Pillar’ın editörü Ed Condon, Papa’nın konseye kurum dışından uzman isimleri dahil etmesini olumlu karşıladı. Condon, servet yönetimi alanında deneyimli kişilerin böyle bir görev için beklenen niteliklere sahip olduğunu ifade etti.
Vatikan’ın mali geçmişi tartışmalarla dolu
Vatikan, geçmişte mali kaynaklarının şeffaflıktan uzak ve profesyonel olmayan yöntemlerle yönetildiği eleştirileriyle karşı karşıya kalmıştı. Son yıllarda bu alanda çeşitli düzenlemeler yapılmasına rağmen tartışmalar tamamen sona ermiş değil.
Londra’nın Chelsea bölgesindeki zarar eden bir gayrimenkul yatırımına ilişkin zimmete para geçirme suçlamalarının Vatikan mahkemelerindeki yansımaları sürüyor.
Vatikan yönetimi, son dönemde mali kurumlarını uluslararası standartlarla uyumlu hale getirmeyi ve denetim mekanizmalarını güçlendirmeyi amaçlayan bir dizi reform gerçekleştirdi. Ekonomi Konseyi de Vatikan’ın idari ve mali yapılarının denetlenmesinde merkezi bir görev üstleniyor.
Vatikan yönetimindeki kadınların sayısı artıyor
Papa 14. Leo, bu yıl Salesian rahibesi Alessandra Smerilli’yi Vatikan’ın insani yardım ve insan hakları faaliyetlerinden sorumlu Bütüncül İnsani Kalkınmayı Teşvik Dairesi’nin başına getirdi.
Papa Francis ise Nisan 2025’teki ölümünden önce Fransisken rahibe Raffaella Petrini’yi Vatikan Şehir Devleti’nin yönetimine atamıştı. Petrini daha önce, yeni piskopos adaylarını değerlendiren Piskoposlar Dairesi’nde görev alan ilk kadın olmuştu.
Papa 14. Leo ayrıca ABD merkezli Katolik televizyon ağı EWTN’de çalışan 39 yaşındaki Maria Montserrat Alvarado’yu Vatikan İletişim Ofisi’nin başına getirdi. Böylece Alvarado, bu görevi üstlenen ilk kadın oldu.
Atama, EWTN’nin muhafazakâr Katoliklerin etkili yayın organlarından biri olması ve kanalın Papa Francis’in daha liberal kabul edilen politikalarına sık sık eleştiri yöneltmesi nedeniyle Vatikan çevrelerinde sürpriz olarak karşılandı.
Ed Condon ise kadınların üst düzey görevlere getirilmesinin artık olağan bir uygulamaya dönüştüğünü belirtti. Condon, Alvarado’nun atanmasının ciddi bir direnişe yol açmadığını, Vatikan kamuoyunun da Petrini’nin şehir devletini yönetmesini benimsediğini söyledi.
“Yeni normal” olarak değerlendiriliyor
National Catholic Reporter yazarı Michael Sean Winters da Roma Küriyası’nın yüzyıllar boyunca erkek, beyaz, İtalyan ve din adamlarından oluşan bir yapı sergilediğine dikkat çekti.
Winters, önce Papa Francis’in, ardından Papa 14. Leo’nun kadınları Vatikan yönetiminin en üst kademelerine atamasıyla bu yapının köklü biçimde değiştiğini belirtti. Winters’a göre kadınların yetki ve sorumluluk sahibi pozisyonlara getirilmesi artık Vatikan açısından “yeni normal” haline geldi.
Ruhani yetkilerde sınır devam ediyor
Vatikan’da bir dairenin başına geçen ilk kadın, Ocak 2025’te Kutsanmış Yaşam Enstitüleri ve Apostolik Yaşam Toplulukları Dairesi’nin yöneticiliğine getirilen Rahibe Simona Brambilla olmuştu.
Dünya genelindeki 700 binden fazla kadın ve erkek tarikat mensubunu ilgilendiren çalışmaları yürüten Brambilla’nın yetkileri, ruhani yönetim alanında bazı sınırlamalara tabi tutuldu.
Bir din görevlisinin ruhban statüsünden çıkarılması veya bir dini topluluğun kapatılması gibi doğrudan ruhani yetki gerektiren kararlarda bir kardinalin imzasına ihtiyaç duyuluyor. Papa Francis, Brambilla’yı görevlendirirken daireye aynı zamanda bir kardinali eş başkan olarak atamıştı.
Son atamaların verdiği temel mesajın, kadınların rahiplik makamına kabul edilmesinden bağımsız olarak Vatikan’ın mali ve idari yönetiminde daha fazla söz sahibi olacağı yönünde olduğu değerlendiriliyor.